Mevsim Normalleri (Yekta Kopan)

[Teşekkür: Yekta Kopan'a, yukarıdaki fotoğrafını yayınlama izni verdiği ve özgeçmiş bilgilerine ulaşmamda yardımcı olduğu için teşekkür ederim.]

Yekta Kopan Kimdir?

1968’de doğdu. Hayalet Gemi dergisindeki çalışmalarıyla tanındı. İlk kitabı Fildişi Karası 2000 yılında yayımlandı. 2006 yılında İstanbul Uluslararası Tiyatro Festivali bünyesinde Tiyatro DOT tarafından sahnelenen ve bir Bülent Erkmen projesi olan İki Kişilik Bir Oyun’un metnini yazdı. Oyun Almanya, İtalya ve Hollanda’da sahnelendi. dtv (Deutscher Taschenbuch Verlag) tarafından yayınlanan Alles Blaue, alles Grüne dieser Welt seçkisinde bir öyküsüyle yer aldı. Daha Önce Tanışmış mıydık? adındaki e-kitabı altKitap.com tarafından okura ulaştırıldı. 6 yaş öncesi için yazdığı ve Şilili ressam Alex Pelayo tarafından resimlenen çocuk kitabı Burun, Marsık Yayıncılık tarafından 2009 yılında yayımlandı. Aşk Mutfağından Yalnızlık Tarifleri 2002 yılında Sait Faik Hikâye Armağanı’na, Karbon Kopya Dünya Kitap 2007 Yılın Telif Kitabı Ödülü’ne değer görüldü.

Mevsim Normalleri (Yekta Kopan)

["Mevsim Normalleri"ni, Yekta Kopan'ın 2001 yılında Can Yayınları'ndan çıkan ve 2002 Sait Faik Hikaye Armağanı ödülünü kazanan Aşk Mutfağından Yalnızlık Tarifleri isimli kitabında bulabilirsiniz. ]

1. Yekta Kopan’ın hikayesi, haber müdürünün sözleri ile başlamaktadır. Bu sözler hikayeye ve okuyucunun hikayeyi anlamasına nasıl yön vermektedir?
2. Hikayedeki anlatıcının özelliği nedir? Kopan’ın böylesi bir anlatıcı seçmesindeki neden(ler) ne olabilir? Yorumlayınız.
3. Yekta Kopan’ın hikayesinde okuyucu nasıl konumlandırılmıştır? Hikaye ve okuyucu arasındaki ilişkiyi hikayeyi okurken kendinizi gözlemleyerek değerlendiriniz. Daha sonra sınıftaki arkadaşlarınıza onların gözlemlerinin ne olduğunu sorarak karşılaştırma yapınız.
4. Hikayedeki anlatıcının kadına yaklaşımını değerlendiriniz.
5. Kopan, hikayesine neden “Mevsim Normalleri” ismini vermiş olabilir? Yorumlayınız.
6. “Sefalıköy” kasabasının adına, hikaye içinde özel bir anlam yükleyebilir miyiz?
7. Sefalıköy kasabası halkı hikayede neyi temsil etmektedir? Davranışlarının ardında hangi nedenler yatmaktadır? Kasaba halkı size neyi anlatmaktadır?
8. Hikayenin ilk paragraflarında rastladığımız hemşire ile ilgili anlatımlar medyanın kullandığı teknikleri anlamamıza nasıl yardımcı oluyor. Televizyonda ya da diğer medya metinlerinde hikayedekine benzer örnekler bulabilir misiniz? Bulduğunuz örnekleri arkadaşlarınızla tartışın.
9. “Mevsim Normalleri”nin diğer bölümlerini de dikkatle inceleyerek medyanın haber hazırlarken kullandığı teknikleri bulunuz. Bu tekniklerin arkasındaki anlamları ve seyircinin üzerindeki olası etkilerini tartışınız. Sizce her bir seyirci aynı şekilde etkilenebilir mi? Nedenleri tartışınız.

© Ali Nihat Eken, İstanbul, Ekim 2009
(Lütfen, kaynak göstererek kullanınız)

Yekta Kopan’ın internet sitesi / Yekta Kopan’ın Can Yayınları’ndaki internet sitesi / Yekta Kopan’ın NTV’deki Gece ve Gündüz Programı / Yekta Kopan’ın NTV’deki Programının Video Galerisi /

Kaset (Murathan Mungan)

“Kaset” (Murathan Mungan, 2003)
[Bu hikaye, 2009 yılında Murathan Mungan'ın "Eldivenler, Hikayeler" isimli kitabında yayınlanmıştır. Metis Yayınevi. Yanda gördüğünüz kapak resmi Arzu Başaran'a aittir.]

1. Hikayenin ilk paragrafında Mungan’ın kullandığı zıtlıklar hikayeye nasıl katkıda bulunmaktadır?
2. Kasetin dökümünü yapan Sibel’in bu işi yaparken yaşadığı duygu değişikliklerini örneklendiriniz. Bu değişiklikleri yazar bize hangi yollarla hissettiriyor?
3. Kaset dökümü yapmanın bu hikayedeki sembolik anlamı nedir?
4. Kasetteki “ses” neden bu kadar önemlidir? Neyi temsil eder?
5. Mungan, Sibel yoluyla ötekileştirme konusunda bizlere ne söylemektedir? Sibel, arkadaşını neden ve nasıl ötekileştirmektedir?
6. Sibel’in arkadaşını “normalleştirme” çabalarını anlatan ifadeleri bulunuz? Bunu neden yapmakatadır?
7. Sibel’in annesinin sözlerini neden önemsemek zorundayız? Bu sözler bize ne anlatmaktadır?
8. Hikayede aydın olma nasıl tanımlanmaktadır? Yorumlayınız.
9. Hikayede aile kavramı nasıl tarif edilmektedir? Katılıyor musunuz? Neden?
10. Murathan Mungan’ın hikayesinde bir yolculuk anlatıldığını kabul edersek, bu yolculuk Sibel ve sizin için ne anlam ifade eder? Sibel ve siz yolculuğun sonunda ne bulursunuz? Sizce yolculuk bitmiş midir? Sibel için bitmiş midir? Ya sizin için?
11. Mungan, hikayesinde neden “1. tekil anlatıcı” kullanmamış olabilir? Kullansaydı hikayede sizce nasıl bir farklılık olurdu?
12. Mungan’ın hikayesi, içinde yaşadığınız toplumu ne açıdan anlatmakta ve eleştirmektedir?

© Ali Nihat Eken, İstanbul, Ekim 2009

Yararlı bağlantılar: Murathan Mungan: The Muse of Mardin /