“Yumurta” Üzerine Düşünmek


Filmleri, derslerimde sıklıkla kullanırım. Yeni bir üniteye girerken, kavramları tartışırken, eleştirel düşünmeyi öne çıkarmayı hedeflediğim zamanlarda filmler öğrencilerimin ilgisini çeker hep. Filmler üzerine konuşmak, medya okuryazarlığını da teşvik eder, bu konuda gerekli becerilerin kazandırılmasında önemli bir araç olabilir. Zaten bu blogda bu yönde hazırlanmış pek çok sayfa bulunmakta.

Aşağıdaki sorular, Semih Kaplanoğlu’nun “Yumurta” (2007) isimli filmi üzerine; derslerinde filmleri kullanmak isteyen öğretmenler ya da genel anlamda filmler üzerinde düşünmek isteyenlere birkaç fikir verebilir. Bu sorular öğrencinin ya da  öğretmenin ihtiyacına, çalışılan öğrenci grubuna göre değiştirilebilir, yeniden düzenlenebilir. İşte benim önerdiğim sorular:

1. Yusuf’un, filmin başında, kitapçı dükkanında ve daha sonra doğduğu kasabada nasıl anlatıldığını inceleyiniz. Bu anlatımlar Yusuf’u ve filmdeki temaları anlamanıza nasıl yardımcı olmaktadır?
2. Filmin ilk dakikalarında kent ve taşra hayatı nasıl tasvir edilmektedir? Bu tasvir, filmi anlamanıza nasıl yardımcı olur?
3. Yusuf’un kitapçı dükkanına gelen kız ve Tire’deki Ayla, filmde hangi mesajları aktarmak için hikayede bulunurlar?
4. Yusuf’un arabasını sürdüğü tünele hangi anlamları yükleyebilirsiniz?
5. Filmde izlediğimiz küçük çocuğun hikayedeki fonksiyonu ne olabilir?
6. Yusuf’un banyoda bulduğu diş fırçası ne ifade eder? Gösterdiği tepkiyi nedenleriyle tartışınız.
7. Fiimdeki “berber” sekansı hangi açıdan/açılardan önem taşımaktadır?
8. Yusuf’un köpekle karşılaşması ne anlam taşır? Yusuf, neden köpeğin karşısında oturmaktadır?
9. Yusuf’un bahçede, yumurtanın yerini bulamaması ne anlam taşımaktadır?
10. Filmin adı neden önemlidir? “Yumurta” neyi temsil eder?
11. Filmde kullanılan “kuyu” neyi temsil eder?
12. Filmde, kasabın Yusuf’un alnına kan sürmesi ne anlama gelir?
13. Yönetmen filmde neden müzik kullanmayı tercih etmemiş olabilir?
14. “Yumurta” günümüzün bir eleştirisi olabilir mi? Hangi açılardan?
15. Bu filmi “minimalist” olarak değerlendirebilir miyiz? Neden?
16. Yönetmenin taşra hayatı üzerine söylemek istedikleri ne olabilir? Bunları nasıl anlayabiliriz?
17. Yusuf ve Ayla arasındaki bağı yönetmen nasıl göstermektedir?
18. Filmdeki “aidiyet”, “ev”, “kökler”, “yabancılaşma”, “yolculuk”, “zaman”, “gelenekler ve modernite” gibi kavramları tartışınız.

Ali Nihat Eken, 16 Aralık 2010, İstanbul. Bu yazının İngilizcesi için tıklayınız.